ΑΝΤΙ ΠΡΟΛΟΓΟΥ
<<Και το ωραίο (την τέχνη) αγαπάμε, χωρίς να δαπανάμε πολλά χρήματα
(για τα κομψοτεχνήματα που κοσμούν την πόλη μας) και φιλοσοφούμε, χωρίς
να γινόμαστε μαλθακοί. Χρησιμοποιούμε τον πλούτο ως ευκαιρία για να κάνουμε
έργα (για την πόλη μας Αθήνα) παρά ως αφορμή για καυχησιολογία. Και δεν
πιστεύουμε ότι είναι ντροπή να ομολογεί κάποιος την φτώχεια του, αλλά
ότι είναι ντροπή να μην προσπαθεί να ξεφύγει από αυτήν με την εργασία.
Και είναι δυνατόν εμείς (σε αντίθεση με τις άλλες πολιτείες) να ενδιαφερόμαστε
και και για τις ατομικές μας υποθέσεις, αλλά συγχρόνως και για τις δημόσιες.
Έτσι, παρά το γεγονός πως ο καθένας μας είναι στραμμένος σε διαφορετική
εργασία, δεν στερούμεθα της γνώσης των πολιτικών πραγμάτων, γιατί μόνοι
εμείς αυτόν που δεν μετέχει σε αυτά δεν τον θεωρούμε απράγμονα, αλλά
αχρείο και εμείς οι ίδιοι συλλαμβάνουμε ορθές ιδέες και κρίνουμε ορθά
τα πολιτικά τεκταινόμενα, διότι δεν θεωρούμε ότι οι λόγοι βλάπτουν τα
έργα, αλλά περισσότερο θεωρούμε βλαβερό να μην είμαστε πληροφορημένοι
προφορικά, προτού προβούμε σε έργα για όσα χρειάζονται να γίνουν. Γιατί
διαφέρουμε από τους άλλους και σε αυτό, ώστε οι ίδιοι να σκεφτόμαστε
να υπολογίζουμε με ακρίβεια αυτά τα οποία πρόκειται να επιχειρήσουμε,
ενώ αντιθέτως στους άλλους η άγνοια φέρνει θράσος (υπέρμετρο θάρρος)
και η σκέψη να πράξουν κάτι τους φέρνει δισταγμό. Οι πιο δυνατοί στη
ψυχή δικαίως μπορούν να θεωρηθούν αυτοί που γνωρίζουν με σαφήνεια τους
κινδύνους (του πολέμου) και τις απολαύσεις (της ειρήνης), και παρά ταύτα
δεν δεν προσπαθούν να αποφύγουν τους κίνδυνους. Και στο θέμα της αρετής,
είμαστε αντίθετοι με τους πολλούς, γιατί αποκτούμε τους φίλους (εδώ εννοεί
τους σύμμαχους της πολιτείας), όχι ευεργετούμενοι, αλλά ευεργετώντας.
Συμβαίνει ο ευεργέτης να είναι πιο βέβαιος φίλος, αφού διατηρεί την ευγνωμοσύνη
οφειλόμενη με την ευμένειά του σε αυτόν που του την είχε προσφέρει. Από
την άλλη μεριά, ο ευεργετημένος είναι πιο αδρανής φίλος, γιατί γνωρίζει
ότι θα ανταποδώσει την ευεργεσία, όχι από ευγνωμοσύνη, αλλά για να εξοφλήσει
το χρέος του. Και μόνον εμείς ωφελούμε άφοβα τον καθένα (εννοεί τις άλλες
πολιτείες, όταν αντιμετωπίζουν κάποιο πρόβλημα), όχι τόσο από υπολογισμό,
του δικού μας συμφέροντος, αλλά δεσμευμένοι στην έννοια της ελευθερίας >>.
ΠΕΡΙΚΛΗΣ Ο ΞΑΝΘΙΠΠΟΥ
ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ: ΠΕΡΙΚΛΕΟΥΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΣ ΤΟΥ ΘΟΥΚΥΔΙΔΟΥ.
ΑΡΧΑΙΑ ΑΘΗΝΑ, 431 πΧ.
ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΤΟΥ ΕΔΑΦΙΟΥ (Β, 40): ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΑΝΟΣ
